Stichting Nedir? Anlamı, Türleri ve Kullanım Alanları (2026)

Stichting, bir Hollanda vakfıdır; yani hissedarı ve üyesi olmayan, esas sözleşmesinde yazılı amacı gerçekleştirmek üzere noter aracılığıyla kurulan bir tüzel kişiliktir. Vakfı bir yönetim kurulu yönetir; vakfın parası ve varlıkları bu amaç için kullanılmalıdır. Stichting kâr edebilir, ancak bu kârı kurucularına veya yönetim kurulu üyelerine dağıtamaz.

Stichting yalnızca hayır işleri için kullanılmaz; kullanım alanı bunun çok ötesine geçer. Hollanda hukuku; hayır kurumları ve sivil toplum kuruluşları, aile vakıfları, şirket paylarını elinde tutan yönetim vakıfları ve borsada işlem gören şirketlerin koruma vakıfları için aynı hukuki yapıyı kullanır. Bu rehberde “stichting” kelimesinin ne anlama geldiğini, stichting’in başlıca türlerini, hangi amaçlarla kullanıldığını, limited şirket (BV) ve dernekle nasıl karşılaştırıldığını ve 2026’da bir stichting kurmak ve mevzuata uygun şekilde yönetmek için nelerin gerektiğini açıklıyoruz.

Bir Bakışta Stichting

• Anlamı: “stichting” Hollandaca vakıf demektir.
• Sahipleri: yoktur. Bir stichting’in ne hissedarı ne de üyesi vardır.
• Kuruluş: esas sözleşmeyi içeren ve Hollandaca düzenlenen bir noter senediyle. Stichting ve yöneticileri Hollanda Ticaret Odasına (KVK), gerçek faydalanıcıları (UBO’lar) ise UBO siciline kaydedilir.
• Yönetim kurulu: en az bir yönetici; yöneticiler gerçek kişiler veya şirketler olabilir.
• Asgari sermaye: yoktur.
• Kâr: elde edilebilir, ancak amaca hizmet etmelidir. Kuruculara veya yönetim kurulu üyelerine ödeme yapılamaz; başkalarına ise yalnızca idealist veya sosyal bir amaç taşıyan ödemeler yapılabilir.
• Vergi: stichting yalnızca bir işletme yürütüyorsa kurumlar vergisine tabidir; bu durumda bile kârının €15.000 veya daha az olduğu (ya da o yıl ile önceki dört yılın toplamında €75.000 veya daha az olduğu) her yıl için vergiden muaftır.
• Maliyetler: KVK’ya göre yaklaşık €500 ile €1.000 arasında noter ücreti ve tek seferlik €85,15 tutarında KVK kayıt ücreti (2026).

Stichting Nedir, Ne Anlama Gelir?

“Stichting”, vakıf anlamına gelen Hollandaca kelimedir. “Kurmak” veya “tesis etmek” anlamına gelen “stichten” fiilinden türemiştir. Hollanda hukukunda stichting; bir hukuki işlemle kurulan, üyesi bulunmayan ve esas sözleşmesinde belirtilen amacı gerçekleştirmek için bu amaca özgülenmiş varlıkları kullanan bir tüzel kişiliktir (Hollanda Medeni Kanunu, madde 2:285).

Stichting’i bir şirketten ayıran üç özellik vardır:

• Sahibi yoktur. Pay da üye de yoktur. Esas sözleşmenin çizdiği sınırlar içinde kararları yönetim kurulu verir.
• Bir amaç için vardır. Esas sözleşmedeki amaç; hayır amaçlı, sosyal, kültürel ya da bir şirketin paylarını elinde tutmak gibi ticari olabilir. Ancak amaç, kuruculara veya yönetim kurulu üyelerine ödeme yapmak olamaz.
• Tüzel kişiliği vardır. Varlıklara stichting’in kendisi sahip olur, sözleşmeleri o imzalar ve borçlarından o sorumludur; bu nedenle yöneticileri normalde kişisel olarak sorumlu tutulmaz.

Stichting Türleri

Hollanda hukukunda tek bir hukuki yapı vardır; uygulamada ise ne iş yaptığına göre birkaç stichting türünden söz edilir.

1. Hayır Amaçlı Vakıf ve STK

Hollanda’daki hayır kurumlarının ve sivil toplum kuruluşlarının (STK) çoğu stichting olarak kurulmuştur. Hayır amaçlı bir stichting, Hollanda Vergi İdaresine (Belastingdienst) ANBI statüsü (kamu yararına kuruluş) için başvurabilir. ANBI, kamu yararına kullandığı bağışlar için bağış veya veraset vergisi ödemez; bağışçıları da bağışlarını vergiye tabi gelirlerinden düşebilir. ANBI statüsü kendiliğinden verilmez: Faaliyetlerin en az %90’ı kamu yararına hizmet etmeli ve stichting; yönetişim, ücretlendirme, varlıklar, bir politika planı ve bilgilerinin internette yayımlanması konularındaki koşulları karşılamalıdır.

2. Özel Vakıf veya Aile Vakfı

Özel vakıf (particuliere stichting), varlıkları bir aile için veya özel amaçlarla elinde tutar. Vergi konusunda dikkatli olun: Bir vakıf ağırlıklı olarak özel bir çıkara hizmet ediyorsa, Hollanda gelir vergisi açısından vakfın varlıkları ve geliri genellikle varlıkları vakfa koyan kişiye, bu kişinin ölümünden sonra ise mirasçılarına ait sayılır. Bu nedenle özel bir vakıf kurulmadan önce vergi danışmanlığı alınmalıdır.

3. Pay Yönetim Vakfı (STAK)

Stichting administratiekantoor (STAK), bir şirketin paylarını elinde tutar ve ekonomik sahiplere depo sertifikaları (certificaten) ihraç eder. Temettüleri sertifika sahipleri alırken oy haklarını STAK’ın yönetim kurulu kullanır. Aile şirketleri, mülkiyet bir sonraki kuşağa geçerken kontrolü bir arada tutmak için STAK kullanır; şirketler ise çalışan ortaklığı için STAK’tan yararlanır.

4. Koruma Vakfı

Koruma vakfı (beschermingsstichting), bir şirketin stratejisini ve sürekliliğini korur. Genellikle bir Hollanda şirketinde özel paylara ya da imtiyazlı pay edinme opsiyonuna sahiptir ve bunları düşmanca bir devralmaya karşı kullanabilir. Borsada işlem gören büyük Hollanda şirketlerinde sıklıkla böyle bir vakıf bulunur; ancak aynı yaklaşım, dışarıdan yatırımcılar geldiğinde büyüyen bir işletmeyi de koruyabilir.

5. İşletme Yürüten Vakıf

Bir stichting ticari faaliyet yürütebilir (stichting met onderneming); örneğin amacını finanse etmek için hizmet satabilir. Bu durumda muafiyet uygulanmadıkça kârı üzerinden kurumlar vergisi öder, KDV uygulaması gerekebilir ve cirosu yüksekse yıllık hesaplarını (jaarrekening) KVK’ya sunmak zorundadır.

Stichting Hangi Amaçlarla Kullanılır?

• bir hayır kurumunu, STK’yı, kültür kurumunu veya topluluk projesini yürütmek;
• faal bir şirketin paylarını, örneğin bir STAK aracılığıyla elinde tutmak;
• bir aile şirketinin kontrolünü kuşak devri sırasında bir arada tutmak;
• bir şirketin stratejisini ve bağımsızlığını korumak;
• fikri mülkiyeti veya diğer varlıkları belirli bir amaç için elinde tutmak ve yönetmek;
• bir şirketler grubu içinde yönetişim çerçevesi oluşturmak.

Emeklilik fonlarının çoğu ile pek çok okul ve hastane dâhil, Hollanda’daki birçok kurum da stichting olarak kurulmuştur.

Stichting, BV ve Dernek Karşılaştırması

	Stichting (vakıf)	BV (limited şirket)	Vereniging (dernek)
Sahipler veya üyeler	Yok	Hissedarlar	En az iki üye
Kim karar verir	Yönetim kurulu	Yönetim kurulunu hissedarlar atar	Üyeler genel kurulu
Kâr dağıtımı	Kuruculara veya yönetim kurulu üyelerine dağıtılamaz	Hissedarlara temettü	Üyelere dağıtılamaz
Kuruluş	Noter senedi	Noter senedi	Tam hukuki ehliyet için noter senedi; noter olmadan kurulan dernek sınırlı hukuki ehliyete sahiptir
Asgari sermaye	Yok	€0,01	Yok
Kurumlar vergisi	Yalnızca bir işletme yürütüyorsa	Her zaman	Yalnızca bir işletme yürütüyorsa
Tipik kullanım	Hayır kurumları, STK’lar, pay tutma ve koruma yapıları	Sahiplerine kâr sağlayan işletmeler	Kulüpler ve üyelik esaslı kuruluşlar

Kâr elde etmek ve dağıtmak isteyen bir işletme için genellikle BV daha iyi bir seçimdir. BV, anonim şirket (NV) ve kollektif şirket (VOF) ile Hollanda’daki diğer şirket türleri hakkındaki genel bakış yazımıza göz atın.

Stichting Nasıl Kurulur

1. Amaç ve esas sözleşme: stichting’in ne yapacağına ve yönetim kurulunun nasıl atanacağına karar verin. Esas sözleşmede şunlar yer almalıdır: “stichting” kelimesini içeren ad, amaç, yöneticilerin nasıl atanıp görevden alınacağı, stichting’in merkezinin bulunduğu Hollanda belediyesi ve sona erme hâlinde artan varlığa ne olacağı.
2. Noter senedi: senedi Hollandalı bir noter Hollandaca olarak düzenler. Yurt dışındaki kurucular yazılı bir vekâletname aracılığıyla imza atabilir.
3. Kayıt: stichting, yöneticileri ve UBO’ları genellikle noter tarafından KVK’ya kaydettirilir. Kayıt yapılana kadar yöneticiler, stichting adına imzaladıkları sözleşmelerden kişisel olarak sorumludur.
4. Vergi ve banka: stichting’in kurumlar vergisi veya KDV için kayıt yaptırması gerekip gerekmediğini kontrol edin, gerekiyorsa ANBI statüsüne başvurun ve bir ticari banka hesabı açın.

Stichting kuruluş hizmetimiz, esas sözleşmeden KVK ve UBO kayıtlarına kadar bu adımları İngilizce olarak yürütür.

Sürekli Yükümlülükler

• Kayıtlar: her stichting usulüne uygun kayıt tutmalı ve mali yılının bitiminden itibaren altı ay içinde bir bilanço ile bir gelir-gider tablosu hazırlamalıdır. Kayıtlar yedi yıl saklanmalıdır.
• Yıllık hesaplar: işletme yürüten ve net cirosu art arda iki yıl €7,5 milyon veya daha fazla olan bir stichting, tam yıllık hesaplar hazırlamalı ve bunları KVK’ya sunmalıdır. Bir ANBI ise finansal bilgilerini bir web sitesinde yayımlamak zorundadır.
• Değişiklikler: yönetim kurulundaki değişiklikleri sekiz gün içinde KVK’ya bildirin ve UBO sicilini güncel tutun.
• Vergi: stichting bir işletme yürütüyorsa veya KDV’ye kayıtlıysa kurumlar vergisi ve KDV beyannamelerini verin.

Yabancılar Stichting Kurabilir mi?

Evet. Kurucuların ve yöneticilerin Hollanda vatandaşı olması gerekmez. Stichting’in merkezi bir Hollanda belediyesinde olmalıdır; senet Hollandalı bir noter tarafından Hollandaca düzenlenir ve noterin kurucuların ve yöneticilerin kimliğini tespit etmesi gerekir. Yöneticiler KVK’ya vatandaşlık hizmet numarasıyla (BSN) kaydedilir; yurt dışında yaşayan ve BSN’si olmayan yöneticiler, Yerleşik Olmayanlar Kayıt Sistemi (RNI) aracılığıyla BSN alabilir.

NetherBridge Partners Nasıl Yardımcı Olur

Kuruculara, ailelere ve uluslararası gruplara doğru stichting türünü seçme, esas sözleşmeyi noterle birlikte hazırlama ve vakfı KVK’ya ve UBO siciline kaydettirme konularında yardımcı oluyoruz; kuruluştan sonra da muhasebe, vergi beyannameleri ve şirket sekretarya desteğiyle vakfın mevzuata uygun kalmasını sağlıyoruz. Stichting kurmak için stichting kuruluş hizmetimize göz atın veya bizimle iletişime geçin.

Bu yazıdaki kurallar ve tutarlar, Kasım 2026’da KVK, Hollanda Vergi İdaresi, business.gov.nl ve Hollanda Medeni Kanunu ile karşılaştırılarak kontrol edilmiştir.

Sıkça Sorulan Sorular