Een stichting is een Nederlandse rechtspersoon zonder aandeelhouders en zonder leden, die bij de notaris wordt opgericht om het doel uit haar statuten na te streven. Een bestuur leidt de stichting, en haar geld en bezittingen moeten aan dat doel worden besteed. Een stichting mag winst maken, maar mag die winst niet uitkeren aan haar oprichters of bestuurders.
Stichtingen worden voor veel meer gebruikt dan alleen voor goede doelen. Het Nederlandse recht hanteert dezelfde rechtsvorm voor goede doelen en ngo’s, familiestichtingen, administratiekantoren die aandelen houden en de beschermingsstichtingen van beursgenoteerde ondernemingen. In deze gids leest u wat “stichting” betekent, wat de belangrijkste soorten zijn, waarvoor ze worden gebruikt, hoe een stichting zich verhoudt tot een besloten vennootschap (BV) en een vereniging, en wat er in 2026 bij komt kijken om er een op te richten en daarna aan alle regels te blijven voldoen.
Stichting in het kort
- Betekenis: in het Engels heet een stichting een foundation.
- Eigenaren: geen. Een stichting heeft geen aandeelhouders en geen leden.
- Oprichting: bij notariële akte, in het Nederlands, met daarin de statuten. De stichting en haar bestuurders worden ingeschreven bij de Kamer van Koophandel (KVK), en haar uiteindelijk belanghebbenden (UBO’s) in het UBO-register.
- Bestuur: minimaal één bestuurder; bestuurders kunnen natuurlijke personen of rechtspersonen zijn.
- Minimumkapitaal: geen.
- Winst: toegestaan, maar die moet het doel dienen. Geen uitkeringen aan oprichters of bestuurders; uitkeringen aan anderen alleen als ze een ideële of sociale strekking hebben.
- Belasting: vennootschapsbelasting alleen als de stichting een onderneming drijft, en zelfs dan is ze vrijgesteld in elk jaar met een winst van €15.000 of minder (of €75.000 of minder over dat jaar en de vier voorafgaande jaren samen).
- Kosten: notariskosten van ongeveer €500 tot €1.000 en de eenmalige inschrijfvergoeding van de KVK van €85,15 (2026), volgens de KVK.
Wat betekent stichting?
In het Engels heet een stichting een foundation. Het woord komt van “stichten”: oprichten of vestigen. In het Nederlandse recht is een stichting een rechtspersoon die door een rechtshandeling in het leven is geroepen, geen leden kent en met een daarvoor bestemd vermogen het doel uit haar statuten wil verwezenlijken (artikel 2:285 van het Burgerlijk Wetboek).
Een stichting verschilt op drie punten van een vennootschap:
- Niemand is eigenaar. Er zijn geen aandelen en geen leden. Het bestuur beslist, binnen de grenzen van de statuten.
- Ze bestaat voor een doel. Het doel in de statuten kan liefdadig, sociaal, cultureel of commercieel zijn, zoals het houden van de aandelen van een vennootschap. Het doel mag niet inhouden dat er uitkeringen worden gedaan aan de oprichters of bestuurders.
- Ze is een rechtspersoon. De stichting zelf bezit het vermogen, sluit overeenkomsten en is aansprakelijk voor haar schulden, zodat de bestuurders normaal gesproken niet persoonlijk aansprakelijk zijn.
Soorten stichtingen
Het Nederlandse recht kent één rechtsvorm, maar in de praktijk spreekt men van verschillende soorten stichtingen, afhankelijk van wat de stichting doet.
1. Charitatieve stichting en ngo
De meeste Nederlandse goede doelen en niet-gouvernementele organisaties (ngo’s) zijn stichtingen. Een charitatieve stichting kan bij de Belastingdienst de ANBI-status (algemeen nut beogende instelling) aanvragen. Een ANBI betaalt geen schenk- of erfbelasting over giften die ze voor het algemeen nut gebruikt, en haar donateurs kunnen hun giften aftrekken van hun belastbaar inkomen. De ANBI-status komt niet automatisch: minstens 90% van de activiteiten moet het algemeen nut dienen, en de stichting moet voldoen aan voorwaarden voor het bestuur, de beloning, het vermogen, een beleidsplan en het online publiceren van haar gegevens.
2. Particuliere stichting of familiestichting
Een particuliere stichting houdt vermogen aan voor een familie of voor particuliere doeleinden. Let op de fiscale gevolgen: als een stichting vooral een particulier belang dient, rekent de Nederlandse inkomstenbelasting haar vermogen en inkomsten in de regel toe aan degene die het vermogen heeft ingebracht, en na diens overlijden aan de erfgenamen. Voor een particuliere stichting is daarom fiscaal advies nodig voordat ze wordt opgericht.
3. Stichting administratiekantoor (STAK)
Een stichting administratiekantoor (STAK) houdt de aandelen van een vennootschap en geeft certificaten van aandelen uit aan de economische eigenaren. De certificaathouders ontvangen de dividenden, terwijl het bestuur van de STAK het stemrecht uitoefent. Familiebedrijven gebruiken een STAK om de zeggenschap bij elkaar te houden wanneer het eigendom overgaat op de volgende generatie, en bedrijven gebruiken er een voor werknemersparticipatie.
4. Beschermingsstichting
Een beschermingsstichting beschermt de strategie en de continuïteit van een onderneming. Doorgaans houdt ze in een Nederlandse vennootschap bijzondere aandelen of een optie om preferente aandelen te nemen, die ze kan inzetten tegen een vijandige overname. Grote Nederlandse beursgenoteerde ondernemingen hebben er vaak een, maar hetzelfde idee kan ook een groeiend bedrijf beschermen wanneer er externe investeerders bijkomen.
5. Stichting met een onderneming
Een stichting mag commerciële activiteiten verrichten (een stichting met onderneming), bijvoorbeeld door diensten te verkopen om haar doel te financieren. Ze betaalt dan vennootschapsbelasting over haar winst, tenzij de vrijstelling van toepassing is, moet mogelijk btw in rekening brengen en moet, als haar omzet groot is, een jaarrekening deponeren bij de KVK.
Waarvoor wordt een stichting gebruikt?
- een goed doel, ngo, culturele instelling of maatschappelijk project leiden;
- de aandelen van een werkmaatschappij houden, bijvoorbeeld via een STAK;
- de zeggenschap over een familiebedrijf bij elkaar houden tijdens de opvolging;
- de strategie en de onafhankelijkheid van een onderneming beschermen;
- intellectueel eigendom of ander vermogen houden en beheren voor een omschreven doel;
- een governancekader opzetten binnen een concern.
Ook veel Nederlandse instellingen zijn stichtingen, waaronder de meeste pensioenfondsen en veel scholen en ziekenhuizen.
Stichting, BV en vereniging vergeleken
| Stichting | BV (besloten vennootschap) | Vereniging | |
|---|---|---|---|
| Eigenaren of leden | Geen | Aandeelhouders | Minimaal twee leden |
| Wie beslist | Het bestuur | De aandeelhouders benoemen het bestuur | De algemene ledenvergadering |
| Winstuitkering | Niet aan oprichters of bestuurders | Dividend aan de aandeelhouders | Niet aan leden |
| Oprichting | Notariële akte | Notariële akte | Notariële akte voor volledige rechtsbevoegdheid; zonder notaris heeft de vereniging beperkte rechtsbevoegdheid |
| Minimumkapitaal | Geen | €0,01 | Geen |
| Vennootschapsbelasting | Alleen als ze een onderneming drijft | Altijd | Alleen als ze een onderneming drijft |
| Gebruikelijk voor | Goede doelen, ngo’s, structuren om aandelen te houden en beschermingsconstructies | Bedrijven die winst maken voor hun eigenaren | Clubs en ledenorganisaties |
Voor een onderneming die winst wil maken en uitkeren, is een BV meestal de betere keuze. Bekijk ons overzicht van de BV, de naamloze vennootschap (NV) en de vennootschap onder firma (vof), en van de andere Nederlandse rechtsvormen.
Hoe een stichting wordt opgericht
- Doel en statuten: bepaal wat de stichting gaat doen en hoe het bestuur wordt benoemd. De statuten moeten de naam bevatten, met daarin het woord “stichting”, het doel, de manier waarop bestuurders worden benoemd en ontslagen, de gemeente in Nederland waar de stichting haar zetel heeft, en wat er bij ontbinding gebeurt met een eventueel overschot.
- Notariële akte: een Nederlandse notaris stelt de akte op in het Nederlands. Oprichters in het buitenland kunnen tekenen via een schriftelijke volmacht.
- Inschrijving: de stichting, haar bestuurders en haar UBO’s worden ingeschreven bij de KVK, meestal door de notaris. Tot die tijd zijn de bestuurders persoonlijk aansprakelijk voor overeenkomsten die zij namens de stichting sluiten.
- Belasting en bank: ga na of de stichting zich moet aanmelden voor de vennootschapsbelasting of de btw, vraag zo nodig de ANBI-status aan en open een zakelijke bankrekening.
Onze dienst stichting oprichten omvat deze stappen, ook in het Engels: van de statuten tot de inschrijvingen bij de KVK en in het UBO-register.
Doorlopende verplichtingen
- Administratie: elke stichting moet een goede administratie voeren en binnen zes maanden na afloop van haar boekjaar een balans en een staat van baten en lasten opstellen. De administratie moet zeven jaar worden bewaard.
- Jaarrekening: een stichting met een onderneming waarvan de netto-omzet in twee opeenvolgende boekjaren €7,5 miljoen of meer bedraagt, moet een volledige jaarrekening opstellen en die deponeren bij de KVK. Een ANBI moet financiële gegevens op een website publiceren.
- Wijzigingen: geef wijzigingen in het bestuur binnen acht dagen door aan de KVK, en houd het UBO-register actueel.
- Belasting: doe aangifte vennootschapsbelasting en btw als de stichting een onderneming drijft of voor de btw is geregistreerd.
Kan een buitenlander een stichting oprichten?
Ja. Oprichters en bestuurders hoeven niet de Nederlandse nationaliteit te hebben. De stichting moet haar zetel in een Nederlandse gemeente hebben, de akte wordt in het Nederlands opgesteld door een Nederlandse notaris, en de notaris moet de oprichters en bestuurders identificeren. Bestuurders worden bij de KVK ingeschreven met een burgerservicenummer (BSN); bestuurders die in het buitenland wonen en geen BSN hebben, kunnen er een krijgen via de Registratie Niet-ingezetenen (RNI).
Hoe NetherBridge Partners helpt
Wij helpen oprichters, families en internationale groepen het juiste type stichting te kiezen, de statuten met de notaris voor te bereiden, de stichting in te schrijven bij de KVK en in het UBO-register, en haar daarna aan alle regels te laten voldoen met boekhouding, belastingaangiften en ondersteuning bij het vennootschapssecretariaat. Wilt u er een oprichten? Bekijk dan onze dienst stichting oprichten of neem contact met ons op.
De regels en bedragen in dit artikel zijn in november 2026 gecontroleerd bij de KVK, de Belastingdienst, business.gov.nl en het Burgerlijk Wetboek.
Veelgestelde vragen
Wat betekent stichting in het Engels?
In het Engels heet een stichting een foundation. Het is een Nederlandse rechtspersoon zonder aandeelhouders en zonder leden, die het doel uit haar statuten nastreeft.
Wie is eigenaar van een stichting?
Niemand. Een stichting heeft geen aandeelhouders of leden. Het bestuur beheert de stichting volgens de statuten, en het vermogen is van de stichting zelf.
Mag een stichting winst maken?
Ja, maar de winst moet worden gebruikt voor het doel van de stichting. Die mag niet worden uitgekeerd aan de oprichters of bestuurders, en uitkeringen aan anderen zijn alleen toegestaan als ze een ideële of sociale strekking hebben.
Betaalt een stichting belasting?
Een stichting is alleen vennootschapsbelasting verschuldigd als ze een onderneming drijft, en ze is vrijgesteld in elk jaar met een winst van €15.000 of minder (of €75.000 of minder over dat jaar en de vier voorafgaande jaren samen). Of ze btw in rekening brengt, hangt af van haar activiteiten.
Kan een stichting aandelen in een BV hebben?
Ja. Het houden van aandelen is een veelvoorkomend gebruik, bijvoorbeeld via een stichting administratiekantoor (STAK) die certificaten uitgeeft aan de economische eigenaren en zelf het stemrecht houdt.
Moet een stichting een jaarrekening deponeren?
Elke stichting moet binnen zes maanden na afloop van haar boekjaar een balans en een staat van baten en lasten opstellen. Deponeren bij de KVK is alleen verplicht voor een stichting met een onderneming waarvan de omzet in twee opeenvolgende boekjaren €7,5 miljoen of meer bedraagt.
Wat is het verschil tussen een stichting en een ANBI?
Een stichting is een rechtsvorm; ANBI is een fiscale status die de Belastingdienst toekent. Een stichting wordt pas een ANBI als ze die status aanvraagt en aan de voorwaarden voldoet, zoals het dienen van het algemeen nut met minstens 90% van haar activiteiten.
